اصطلاحات چشم پزشکی مجموعه ای از علائم و حروف هستند که در ظاهر پیچیده به نظر می رسند؛ اما برخلاف تصور عموم مردم اصلاً سخت و پیچیده نیستند و شما به راحتی می توانید مفهوم این اصطلاحات را یاد گرفته و نسخه چشم پزشکی خود و اطرافیانتان را بخوانید. با کومولایف همراه باشید تا با اصطلاحات چشم پزشکی آشنا شوید.
اصطلاحات چشم پزشکی چیست ؟
هنگامی که به پزشک متخصص مراجعه می کنید و قصد دارید چشم های خود را معاینه کنید، مطمئنا با مجموعه ای از علائم و حروف و اصطلاحات مواجه شده اید و از آن ها سر در نیاورده اید، یا هنگامی که برای خرید عینک یا لنز اقدام نموده اید نیز این اصطلاحات را مشاهده نموده اید. اصولا نسخه پزشک همانند یک نامه رمزآلود نوشته می شود و شما آن را متوجه نمی شوید. پس در این مقاله با این اصطلاحات چشم پزشکی به انگلیسی آشنا می شوید.
لغات و عبارات مربوط به چشم پزشکی را همچون سایر اصطلاحات باید با تمرین و تکرار مداوم لغات را ملکه ذهن خود کنید. فرقی نمی کند واژه ها مربوط به چه زمینه ای باشد. در هر صورت آن ها را تمرین کنید و در جمله به کار ببرید.
- Astigmatic: آستیگماتیسم، آستیگما، نا منظمی عدسی چشم.
- Double vision: دو بینی
- Myopia: نزدیک بینی
- Nearsightedness: نزدیک بینی
- Hyperopic: دور بین
- Farsighted: دوربینی
- Cataract: آب مروارید
- Glaucoma: آب سیاه
- Presbyopia: پیر چشمی
- Visual acuity: تیزی بینایی
- Amblyopia: تاربینی
- Pink eye: ورم و سرخی چشم
- Conjunctivitis: آماس و ورم چشم
- Ptosis: فرو افتادگی پلک
- Keratotomy: برش قرنیه
- Lazy eye: تنبلی چشم
- Anisocoria: نا برابری مردمک ها
- Keratitis: آماس قرنیه
- Braille: خط نابینایان
- Corneal: وابسته به قرنیه
- Diplopia: دو بینی
اهمیت آشنایی با اصطلاحات چشم پزشکی در چیست ؟
بیشترین و رایجترین کاربرد اصطلاحات چشم پزشکی خواندن نسخه عینک و اطلاع از وضعیت چشمان است. به طور خاص اگر از عینک یا لنز استفاده میکنید گاهی این اطلاعات بسیار برای شما ضروری است. به عنوان مثال موقعیتی را در نظر بگیرید که در سفر هستید و عینک خود را گم میکنید یا عینک میشکند یا به هر علتی دیگر به عینک خود دسترسی ندارید و از طرفی به علت کمبود وقت زمان لازم برای معاینه مجدد و دیافت مجدد نسخه عینک را ندارید. در چنین شرایطی آشنایی با اصطلاحات چشم پزشکی و دانستن اطلاعات پزشکی چشمانتان کمک زیادی برای تهیه مجدد عینک خواهد. در نسخه عینک از زمان های گذشته تا اکنون از یک سری اعداد و حروف استفاده شده که به اختصار از کلمات لاتین آمده است. برای آشنایی با اصطلاحات چشم پزشکی نسخه عینک دانستن معنی و مفهوم این کلمات و اختصارات ضروری است .
عبارت های داخل نسخه چشم پزشکی
فریم Eco Acetate و لنزهای پلاریزه TAC، حفاظت کامل UV400 و طراحی سبک و مقاوم
| برند | |
|---|---|
| جنسیت | زنانه, مردانه |
- Prescription نسخه (به اختصار RX)
- OS به معنای چشم سمت چپ (oculus sinister)
- OD به معنای چشم سمت راست (oculus dextrus)
- OU به معنای هر دو چشم چپ و راست
- SPH به معنای میزان قدرت لنز است که برای اصلاح مشکل نزدیک بینی یا دور بینی تجویز میشود. اسفر بر اساس دیوپتر اندازهگیری میشود. اگر علامت اسفر – باشد نزدیک بین و اگر + یا اصلا علامتی نداشته باشد یعنی چشم دوربین است.
- CYL به معنای قدرت لنز برای حل مشکل آستیگماتیسم است. در صورتی که هیچ عددی در این ستون نوشته نشده باشد یعنی شما هیچ آستیگماتیسمی ندارید، یا آستیگماتیسم چشم شما بسیار اندک است و به اصلاح با عینک نیاز ندارد.
- Axis از دیگر اصطلاحات چشم پزشکی باید به Axis اشاره کرد. عددی که میزان انحنای مربوط به آستیگماتیسم را نشان میدهد و بین صفر تا ۱۸۰ درجه متغیر است. عدد ٩٠ نشاندهنده استوای عمودی و عدد ١٨٠ نشاندهنده استوای افقی است. اگر در نسخه عینک عددی برای سیلندر نشان داده شده باشد، حتما عددی که نشاندهنده محور آن استیگماتیسم باشد نیز وجود دارد که البته قبل از آن یک علامت X نیز وجود خواهد داشت.
سیستم OD,OS,OU در اصطلاحات چشم پزشکی
اولین چیزی که در نسخه های چشم پزشکی برای عینک و لنز دیده میشود اصطلاحات OU,OS,OD و یا LE,RE است. غالبا به طور سنتی از سیستم لاتین و قدیمی تر اصطلاحات چشم پزشکی در نسخه ها استفاده میشود. OU درواقع مخفف کلمه لاتین Oculus Uterque به معنی هر دو چشم است. OS نیز مخفف کلمه Oculus Sinister به معنی چشم چپ است و معنی OD در چشم پزشکی چشم راست است که مخفف و حروف اول کلمه Oculus Dexter است. اصطلاحات چشم پزشکی OU,OS,OD رایجتر بوده و از قدیم استفاده شده است. از آنجایی که بیشتر محتوای نسخه های چشم و اصطلاحات چشم پزشکی به انگلیسی است اخیرا برخی پزشکها ترجیح دارند از حروف RE و LE که مخفف و حروف اول کلمات انگلیسی Right Eye و Left Eye است استفاده کنند. برای پیشگیری از اشتباه هنگام تهیه عینک یا لنز در نسخه های چشم پزشکی،همیشه ابتدا اطلاعات چشم راست و سپس اطلاعات چشم چپ در نسخه می آید.
۱- اصطلاح SPH در چشم پزشکی
SPH درچشم پزشکی که به صورت تلفظ کامل آن اسفر خوانده میشود و از سه حرف اول کلمه Sphere آمده است در واقع مقدار نزدیک بینی و دور بینی را نشان میدهد.اسفر در لغت به معنی کره است و در اصطلاحات چشم پزشکی به توان لنز عینک گفته میشود که مقداری بر حسب دیوپتر دارد. عکس فاصله کانونی لنز عینک بر حسب متر را دیوپتر میگویند که واحد اندازه گیری توان لنز عینک میباشد . دیوپتر اندازه مقعر یا محدب بودن عینک یا لنز را نشان میدهد. اگر درکنار عدد SPH علامت مثبت وجود داشت و یا علامتی وجود نداشت به این معنی است که چشم دوربینی دارد و اگر در کنار عدد SPH علامت منفی وجود داشت به معنی نزدیک بینی است. گاهی در نسخه کلمه PI یا Plano به همراه عددی وجود دارد که نشان از وجود آستیگماتیسم است.
۲- اصطلاح CYL در چشم پزشکی
سیلندر یا CYL در اصطلاحات چشم پزشکی که مخفف شده کلمه Cylinder است برای نشان دادن وجود آستیگماتیسم و شدت یا توان آستیگمات عدسی است. آستیگماتیسم از عیوب انکساری رایج چشم است که به سبب نامنظمی شکل و انحنای عدسی چشم یا قرنیه به وجود میآید.در آستیگماتیسم کره چشم از حالت کروی و طبیعی خود خارج شده و به شکل بیضی در میآید سبب اختلال در تشکیل صحیح تصویر در شبکیه چشم شده و باعث تاری دید میشود. در مواردی که آستیگماتیسم ناچیز است مقدار آن ذکر نمیشود. عدد CYL معمولا بین 0.25 تا 4.4 است. علامت مثبت در کنار ان به معنی آستیگماتیسم دوربین و علامت منفی به معنی آستیگماتیسم نزدیک بین است.
3- AX در چشم پزشکی
AX یا Axis یک از اصطلاحات چشم پزشکی و درخصوص افراد مبتلا به آستیگماتیسم است که زاویه مناسب برای اصلاح انحنای قرنیه چشم را بیان میکند. در آستیگماتیسم به علت کروی نبودن قرنیه و تفاوت توان متمرکز سازی تصویر روی شبکیه چشم، در محورهای مختلف توان متفاوتی دیده میشود. میزان اختلاف قدرت این محورها همان میزان آستیگمات چشم است و محوری که توان بیشتر و عدد منفی تری دارد همان محور اصلی آستیگماتیسم است. برای آستیگماتیسم لنزهای استوانهایی استفاده میشود که درآن پرتوهای نور فقط در محور اصلی و جهت آن هدایت میشوند. AX همیشه عددی بزرگتراز 0 و کوچکتر از 180 است.
4- PD در نسخه چشم پزشکی
یکی دیگر از اصطلاحات چشم پزشکی فاصله بین کانون مردمکها Pupillary Distance است که در نسخههای چشم پزشکی به اختصار آن را با PD نشان میدهند.برای اندازهگیریPD در نسخه چشم پزشکی فاصله بین دو کانون مردمکها را به میلیمتر محاسبه میکنند تا بتوانند مراکز اپتیکالی هر لنز عینک را به درستی تشخیص دهند. با PD صحیح دید چشم واضح تر بوده وفوکوس روی اشیا راحت تر انجام میشود که سبب خستگی کمتر در چشم میشود. محاسبه و اندازهگیری PD کار بسیار سادهایی است و اگر محاسبه PD در نسخه چشم پزشکی و توسط پزشک انجام نشد میتوانید آن را به دست آورده و یا از عینکساز بخواهید این کار را برای شما انجام دهد.توجه داشته باشید که اندازه PD در بزرگسالان به علت ثابت بودن فرم چهره و صورت تغییرات ندارد اما در کودکان به دلیل تغییرات فرم صورت در سن رشد باید در هر نوبت تجویز عینک اندازهگیری شود.
5- ADD در اصطلاحات چشم پزشکی
عبارت Addition که در اصطلاحات چشم پزشکی به اختصار ADD گفته میشود، معمولا در نسخههای چشم پزشکی افراد مبتلا به پیر چشمی مشاهده میشود. همچنین ADD برای تجویز عینک مطالعه و لنز چندکانونی نیز در نسخه چشم پزشکی وجود دارد.ممکن است اندازه ADD بسته به سن و عوامل مختلف دیگر متغییر باشد اما همیشه یک عدد مثبت است که در نسخه چشم پزشکی ذکر میشود. هنگام ساخت عینک توسط عینک ساز مقدار ADD با اندازه دوربینی و نزدیک بینی جمع شده و شماره عینک نزدیک یا مطالعه محاسبه میشود. مقدار عددی ADD چیزی مابین 0.75 و 3 برای هر دو چشم میباشد. .در مواردی که فرد نزدیک بین است و فقط عینک مطالعه برای فرد تجویز شده بعد از اندازه ADD مقدار Npd نیز ذکر میشود که مخفف عبارت Near Pupillary Distance است. Npdدر واقع همان PD است در هنگامی که فرد به نقطهایی نزدیک نگاه میکند.
6- Prism در اصطلاحات چشم پزشکی
از اصطلاحات چشم پزشکی دیگر Prism است که کمتر در نسخه های چشم پزشکی دیده میشود اما آشنایی با آن خالی از لطف نیست و در موارد دید شما را از وضعیت پزشکی چشم کاملتر میکند. Prism یا قدرت منشور در مواردی استفاده میشود که بیمار دارای انحراف چشمی و یا دوبینی است. انحراف از هم راستایی طبیعی چشم و ناهماهنگی حرکت چشمها را انحراف چشمی یا استرابیسم میگویند. برای اصلاح انحراف چشمی در نسخه چشم پزشکی مقادیر و اصطلاحات چشم پزشکی دیگری برای تعیین جهت و اندازه قطرعدسی عینک میشود .این مقادیر شاملBU که مخفف Base Up به معنی جهت بالا است ، BD که مخفف Base Down و به معنی جهت پایین است ، BI که مخفف Base In و به معنی جهت به سمت بینی ودر نهایت BO که مخفف Base Out و به معنی جهت به سمت گوشها است.
نسخه عینک چشم چگونه اندازه گیری می شود ؟
قدرت سیلندر برحسب دیوپتر نوشته می شود. آنها به صورت اعشاری هستند و عموماً با ربع دیوپتر (۰.۲۵ D) نوشته می شوند. مقادیر محور AXIS اعداد کامل ۱ تا ۱۸۰ هستند و فقط مکان یک نصف انهار را نشان می دهند. هنگامی که دیوپترهای منشوری به صورت اعداد اعشاری نشان داده می شوند، معمولا پس از یک نقطه نوشته می شوند؛ مثلا ۰.۵
خواندن نمودار چشم
دیوپتر: هر عددی که در قسمت ” Sphere” یا ” Cyl” می بینید، نسخه چشم شما ست که با دیوپتر مشخص شده است. دیوپتر یک واحد اندازه گیری است، مانند گرم یا متر. با این حال، دیوپتر به جای اندازه گیری جرم یا مساحت، قدرت انکساری عدسی را اندازه گیری می کند. بالا و پایین بودن این اعداد نشان می دهد که آیا شما به لنز یا عینک نیاز دارید یا خیر.
مهم است بدانید که اعداد روی نمودار به صورت خطی مشخص می شوند و بر اساس نوع عیب انکساری چشم شما می توانند مثبت یا منفی شوند. اگر چشمان شما اصلا به اصلاح نیاز نداشته باشد، برابر با ۰ دیوپتر می باشد.
اعداد منفی: اگر در کنار عدد نمودار یک علامت منفی می بینید، نشان دهنده نزدیک بینی شماست. برای مثال، فردی با -۳ دیوپتر نزدیک بینی، ممکن است در خواندن کلمات روی تخته در کلاس دچار مشکل شود.
اعداد مثبت: اگر یک علامت مثبت در کنار عدد می بینید، نشان دهنده مقدار دیوپتری است که دوربینی شما را اصلاح می کند. برای مثال، فردی با +۳ دیوپتر دوربینی ممکن است هنگام خواندن متنی که نزدیک به صورتش است، دچار مشکل شود.
آنچه که باید در مورد نسخه های عینک نزدیک بین باید بدانید
نزدیک بینی یک اختلال انکساری شایع است. اگر می توانید اشیائی که نزدیک هستند را به وضوح ببینید، اما اشیائی که دورتر هستند، تار به نظر می رسند شما نزدیک بین هستید. عدسی های موجود در عینک های نزدیک بین، به شما کمک می کنند اجسام دور را واضح ببینید.
برای خواندن اصطلاحات چشم پزشکی در نسخه های عینک نزدیک بین باید به – یا + بودن توجه کنید. در افراد نزدیک بین، نسخه عدسی با علامت – منفی مشخص می شود. هرچه نزدیک بین تر باشید، اعداد بیشتر می شوند. مثلا نسخه عینک -۵.۰۰ دیوپتر، قوی تر از نسخه عدسی -۲.۰۰ است.
آنچه که باید در مورد نسخه های عینک دوربین بدانید
دوربینی یک اختلال انکساری است که دیدن اجسام نزدیک را سخت می کند. این اتفاق به این دلیل است که فاصله قرنیه تا شبکیه چشم شما کوتاه است یا این که قرنیه چشم شما به اندازه کافی انحنا ندارد. برای نسخه های دوربین، قدرت لنزها با علامت مثبت + مشخص می شود. هر چه دوربین تر باشید، اعداد بالاتر می رود. به عنوان مثال نسخه عینک +۴.۵۰، نسخه قوی تر از ۲.۰۰ می باشد.
آنچه که باید در مورد نسخه های آستیگماتیسم بدانید
آستیگماتیسم یک انحنای نامنظم در عدسی یا قرنیه چشم شما است. این انحنای نامنظم باعث می شود که نوری که وارد چشم شما می شود، خم شده و بر نحوه رسیدن آن به شبکیه چشم تاثیر بگذارد.
آستیگماتیسم می تواند اجسام دور و نزدیک را تار کند؛ همچنین ممکن است تصاویری که می بینید را موج دار کند. اگر آستیگماتیسم شما بیشتر از ۱.۵ دیوپتر باشد، ممکن است برای بهتر دیدن به عینک های طبی یا لنزهای تماسی مخصوص نیاز داشته باشید.
اصطلاحات چشم پزشکی در نسخه های لنز تماسی
از آنجایی که فاصله بین عدسی تا قرنیه چشم و فاصله لنز تا قرنیه متفاوت است، میتوان دریافت که نسخه های تجویز عینک طبی و لنز طبی نیز با یکدیگر متفاوت هستند! بنابراین برای خرید عینک طبی و لنز طبی باید دو نسخه جداگانه از چشم پزشک دریافت کرد.
برخی از اصطلاحات چشم پزشکی موجود در نسخه لنز با اصطلاحات نسخه عینک یکسان است. اما در نسخه مربوط به لنز طبی 3 اصطلاح جداگانه وجود دارد.
- BC یا Base Curve : مشخص کننده میزان انحنای لنز برحسب میزان انحنای قرنیه هر فرد است.
- Dia یا Diameter : نشان دهنده قطر لنز می باشد که بر حسب میلی متر بیان می شود.
- Pow یا Power : مشخص کننده توان لنز است. میتوان گفت Pow معادل SPH در نسخه های عینک است.
چرا نسخه چشم مدام تغییر می کند ؟
نوسانات زیاد در نسخه بینایی شما در زمان کوتاه طبیعی نیست و باید برسی شود (مگر این که نتیجه پیش بینی یک روش درمانی یا آسیب باشد). فراموش نکنید که تغییرات کوچک و تدریجی ممکن است رخ دهد، به خصوص با افزایش سن شما.
برای مثال، می توانید انتظار داشته باشید که پیرچشمی که معمولا برای اکثر ما در چهل سالگی اتفاق می افتد، سبب نیاز شما به عینک مطالعه یا لنزهای تدریجی شود.
حتی اگر به نظرتان بینایی تان طبیعی است و علائم خاصی را تجربه نمی کنید، بهتر است هر سال چشمان خود را چک کنید. معاینات سالانه چشم تضمین می کند که هر مشکل جدی در مراحل اولیه شناسایی شود و نسخه به روز را به چشم داشته باشید!
یک پاسخ
درود و خسته نباشید در حد اطلاعات عمومی که مورد نیاز اشخاصی که پزشک نیستند تا حدی قابل قبوله ای کاش در مورد شبکیه و حتی آدم شبکیه هم مقاله ای می نوشتید و و علائم پارگی قسمتی ازشبکه اگر مردم اطلاعات داشته باشند قبل از صدمه زیاد به شبکیه و حتی احتمال کوری زودتر به متخصص مراجعه میکنند